Hizmet ihracatında KDV istisnalı fatura nasıl kesilir

Faturadaki tek satır

“3065 sayılı KDV Kanunu'nun 11/1-a maddesi uyarınca KDV'den istisnadır.” Yurt dışındaki bir müşteriye kesilen hizmet faturasında KDV satırının sıfır olmasının gerekçesi bu cümledir. Cümle kısa, ama arkasındaki şartlar net. Şartlar sağlanmadan uygulanırsa ortada bir istisna değil, hesaplanması gerekirken hesaplanmamış bir KDV olur.

Bu yazı yaratıcı ve dijital ajansların en sık karşılaştığı durumu anlatıyor: Türkiye'deki bir ajansın yurt dışındaki bir şirkete tasarım, yazılım, içerik ya da danışmanlık hizmeti vermesi.

Kanun ne diyor

3065 sayılı Kanun'un 11/1-a maddesi, yurt dışındaki müşteriler için yapılan hizmetleri KDV'den istisna eder. Bir hizmetin bu kapsama girmesi için aynı Kanun'un 12/2. maddesi iki şart arar: hizmet yurt dışındaki bir müşteri için yapılmış olmalı ve hizmetten yurt dışında faydalanılmalıdır.

Kanuna göre yurt dışındaki müşteri; ikametgâhı, işyeri, kanuni ve iş merkezi yurt dışında olan alıcılar ile Türkiye'deki bir firmanın yurt dışında kendi adına müstakilen faaliyet gösteren şubeleridir. Yani müşterinin yabancı olması değil, yurt dışında yerleşik olması önemlidir.

Asıl soru: hizmetten nerede faydalanılıyor

KDV Genel Uygulama Tebliği'ne göre hizmetten yurt dışında faydalanılması, hizmetin müşterinin yurt dışındaki iş, işlem ve faaliyetleriyle ilgili olması ve Türkiye'deki faaliyetleriyle ilgisi bulunmaması demektir. Ajans işlerinde belirleyici olan çoğu zaman bu şarttır.

Bir örnekle düşünelim. Almanya'daki bir şirket, Almanya pazarı için yeni bir marka kimliği istiyor. Müşteri yurt dışında, hizmetin kullanıldığı faaliyet de yurt dışında; tebliğdeki mantığa göre bu iş istisna kapsamına girer. Aynı şirket Türkiye'deki mağazaları için bir kampanya isterse, hizmetten Türkiye'de faydalanılır ve fatura KDV'li kesilmelidir. Tebliğ de benzer bir ayrım yapar: yabancı bir firmanın mallarına Türkiye'de müşteri bulmak gibi faydası Türkiye'de doğan hizmetler, fatura yabancı firma adına kesilse bile istisna sayılmaz.

Sınırda kalan işlerde, örneğin hem Türkiye'de hem yurt dışında kullanılacak bir kampanyada, kararı mali müşavirinizle birlikte verin. Tebliğdeki örneklerden biri, istisnalı ve vergiye tabi kısımların aynı faturada ayrı ayrı ya da ayrı faturalarla gösterilebileceğini de anlatır.

Faturayı keserken

Alıcı: Fatura yurt dışındaki müşteri adına düzenlenir. Tebliğe göre hizmetin yurt dışındaki bir müşteri için yapıldığı, bu müşteri adına düzenlenen fatura ve benzeri belgeyle tevsik edilir. Müşterinin tam unvanı, adresi ve ülkesi faturada açıkça yer almalıdır.

KDV: Hesaplanan KDV sıfırdır ve istisnanın dayanağı faturada yazılır: 3065 sayılı Kanun'un 11/1-a maddesi.

Para birimi: Bedel döviz olabilir. KDV Kanunu'nun 26. maddesi gereği döviz Türk parasına çevrilir. Hangi kurun kullanılacağını ayrı bir yazıda anlattık; kısaca, vergiyi doğuran olayın meydana geldiği günkü Resmî Gazete'de yayımlanan TCMB döviz alış kuru.

Dönem: İstisna, hizmetin tamamlandığı ya da ifa edildiği dönemde beyan edilir. Faturayı da bu dönemle uyumlu düzenleyin.

Beyanname tarafı

Tebliğe göre hizmet ihracı, hizmetin ifa edildiği döneme ait 1 No.lu KDV Beyannamesi'nde, “İstisnalar-Diğer İade Hakkı Doğuran İşlemler” kulakçığındaki “Tam İstisna Kapsamına Giren İşlemler” tablosunda 302 kod numaralı satırla beyan edilir.

İstisnanın beyanı için bedelin Türkiye'ye getirildiğini gösteren bir belge zorunlu değildir. Ancak bu işlem nedeniyle yüklendiğiniz KDV'nin iadesini isterseniz, iade, hizmet bedeli döviz olarak Türkiye'ye gelmeden yerine getirilmez. Faturasında Türk lirası karşılığı gösterilen hizmet ihraçlarında, bedelin Türk lirası olarak getirildiğini gösteren belgelerle de iade yapılabilir.

Sık yapılan üç hata

Faydalanmayı atlamak. Fatura yurt dışındaki bir şirkete kesildi diye her işe istisna uygulamak. Yurt dışındaki ana şirkete kesilen ama Türkiye'deki faaliyet için yapılan bir iş, faydalanma şartını sağlamaz.

Yanlış alıcı. Faturayı müşterinin Türkiye'deki temsilcisi ya da şirketi adına kesip yine de istisna notu yazmak. İstisnanın ilk şartı, hizmetin yurt dışındaki müşteri için yapılmasıdır.

Yanlış kur. Döviz tutarı ödeme gününün kuruyla ya da satış kuruyla çevirmek. Kural, vergiyi doğuran olayın günündeki Resmî Gazete'de yayımlanan döviz alış kurudur.

Bu yazı hakkında

Bu yazı genel bilgi içindir, vergi danışmanlığı değildir. Tebliğ metni zaman içinde değişebilir; kendi işleminiz için güncel metni ve mali müşavirinizin görüşünü esas alın.

SmoothOS bunu nasıl yapıyor

SmoothOS'ta ajans vergi ülkesini ve KDV oranını bir kez girer, müşteriye de ülke, vergi numarası ve işletme bilgisi eklenir. Başka ülkedeki bir işletmeye kesilen faturada KDV modu kendiliğinden istisnalı olur, proformaya 11/1-a notu düşer ve yurt içindeki bir müşteriye istisna uygulanmasını veritabanı reddeder. Hizmetten nerede faydalanıldığını ise sistem bilemez; bu kontrol sizde ve mali müşavirinizde kalır.